Systemy zamknięć przeciwpożarowych są jednym z ważniejszych komponentów ochrony przeciwpożarowej i tym samym pełnią bardzo istotną rolę w ochronie przeciwpożarowej obiektu. Budynki podzielone są na strefy pożarowe, oddzielone od siebie przegrodami o odpowiedniej odporności ogniowej (REI), które ograniczają rozprzestrzenianie się pożaru. Aby umożliwić poruszanie się pomiędzy strefami, w przegrodach stosuje się np. drzwi z samozamykaczem, jednak zdarza się, że wskutek niewłaściwego użytkowania nie pełnią one swojej funkcji. Zablokowanie takiego układu sprawia, że jest on właściwie bezużyteczny, ponieważ poprzez otwarte drzwi ogień bez problemu przedostanie się do sąsiednich stref.
Rozwiązaniem, które świetnie się sprawdza w przypadku tego typu przegród, jest system zamknięć ogniowych. Jego działanie polega na tym, że drzwi oddzielające od siebie strefy pożarowe pozostają w pozycji otwartej, przytrzymywane za pomocą chwytaka elektromagnetycznego. W momencie wykrycia zagrożenia poprzez czujkę dymu lub aktywację ręcznego przycisku ostrzegawczego napięcie warunkujące działanie chwytaków, zostaje odcięte i skrzydła drzwiowe mogą zostać domknięte za pomocą samozamykaczy, oddzielając od siebie strefy pożarowe.
Systemy zamknięć przeciwpożarowych - z czego się składają?
Systemy zamknięć przeciwpożarowych (zwane również systemami odcięć ogniowych) składają się z central sterujących i odpowiednio dobranych chwytaków elektromagnetycznych. Całość uzupełniają elementy wyzwalające, czyli ręczne przyciski zwalniające, czujki dymu, itp.
Centrale zamknięć przeciwpożarowych zapewniają zasilanie i sterowanie pracą drzwi oraz bram, itp., dzięki czemu, w sytuacji zagrożenia pożarowego, drzwi zamykają się zgodnie z przyjętym scenariuszem działania. Dla przykładu urządzenie to zarządza drzwiami na korytarzach ewakuacyjnych oraz wejściach na klatki schodowe z grawitacyjnym systemem oddymiania. Może również zamykać drzwi, bramy, kurtyny ppoż, itp. w celu odcięcia drogi do rozprzestrzeniania się pożaru w halach produkcyjnych lub magazynowych.
Centrala zamknięć przeciwpożarowych działa w oparciu o sygnały wysyłane przez inne urządzenia, np. czujki pożarowe lub centralę SSP. Można do niej również podłączyć sygnalizatory akustyczno-optyczne. W wyniku pojawienia się sygnałów sterujących z ręcznego ostrzegacza pożarowego, centrali pożarowej SSP lub automatycznych czujek pożaru natychmiast zwolni chwytak elektromagnetyczny, uruchomi sygnalizator optyczno-akustyczny oraz prześle sygnał alarmowy do SSP. W obiektach, w których drzwi ewakuacyjne pozostają normalnie zamknięte, centrala sterująca, w odpowiedzi na sygnał alarmowy, zwalnia blokady drzwi umożliwiając ewakuację. Niektóre modele central bywają wyposażone w podtrzymywanie bateryjne w przypadku zaniku napięcia sieciowego 230 VAC - najczęściej w postaci akumulatorów o przykładowej pojemności 1,3 Ah. Dzięki temu, nawet w przypadku awarii zasilania, system zamknięć przeciwpożarowych zadziała zgodnie z przeznaczeniem.
Chwytaki elektromagnetyczne (elektrotrzymacze) są aktywnymi zabezpieczeniami, które na co dzień utrzymują bramy i drzwi przeciwpożarowe w położeniu otwartym, umożliwiając swobodny ruch w przejściu. Natomiast w chwili powstania pożaru zostają one automatycznie zamknięte, tworząc w ten sposób wydzieloną strefę pożarową. Każdy elektrotrzymacz składa się z elektromagnesu oraz zwory. Elektromagnes montowany jest na ścianie lub na podłodze (posadzce) i wyposażony jest w przycisk zwalniający, dzięki któremu możliwe jest ręczne zwolnienie elektromagnesu i zamknięcie drzwi. Zwory mają przegubową regulację położenia w stosunku do podstawy mocowanej bezpośrednio na bramie lub drzwiach, dzięki czemu możliwe jest precyzyjne ustawienie powierzchni styku zwory z powierzchnią elektromagnesu i zapewnienie wymaganej siły trzymania. Elektrotrzymacze zasilane są prądem o napięciu 24 V. Prąd przekazywany jest do cewki elektromagnesu, która wytwarzając silne pole magnetyczne, umożliwia trzymanie stalowej zwory. W razie wystąpienia pożaru, dopływ prądu do elektromagnesu zostaje odcięty, co umożliwia zatrzaśnięcie drzwi. Elektrotrzymacze posiadają różne siły trzymania, oraz wiele sposobów montażu, co pozwala na dokładne ich dopasowanie do konkretnych preferencji użytkownika.
Niektóre modele elektrotrzymaczy bywają wyposażone w obrotowe głowice oraz ramiona o zmiennej długości, co pozwala na optymalne dostosowanie do konkretnych drzwi. Dostępne są również chwytaki przystosowane do montażu w trudno dostępnych miejscach - dzięki modelom ściennym i podłogowym nawet najbardziej nietypowo zamontowane drzwi, mogą być utrzymane w prawidłowej pozycji.
W skład systemów zamknięć przeciwpożarowych wchodzą również urządzenia wyzwalające mechanizm zatrzaśnięcia drzwi. Można go aktywować na 2 sposoby: ręczny i automatyczny. Aktywowanie ręczne polega na wciśnięciu przycisku alarmowego przez użytkownika. Aktywowanie automatyczne natomiast ma miejsce, gdy do centrali dotrze sygnał wysłany przez detektory (czujki dymu i termiczne).
